Imisebenzi

Imisebenzi Yeqembu Ye-Dementia Ezindlini Zokunakekela

Kubuyekezwe Imizuzu emi-6 yokufundaNgethimba le-Golden Moments · Indlela esibhala ngayo

Impendulo emfushane

Imisebenzi emihle yamaqembu ezindaweni zokunakekela abalahlekelwa inkumbulo nezinhlelweni zosuku zabantu abadala ifushane, ijwayelekile futhi ilula ukuyijoyina kunoma yisiphi izinga: i-bingo yezithombe, ukuhlabelela ndawonye, amaqembu okukhumbula, ukunyakaza okulula nemidlalo yamagama eyabelwanayo. Gcinani amaqembu amancane lapho nikwazi, hlalisani abantu ukuze wonke umuntu abone futhi ezwe, nikeze isinyathelo esisodwa esicacile ngesikhathi, futhi nihlele indima elula nendlela ethulile yokuphuma kunoma ubani ekudingayo.

  • Amaqembu amancane avame ukusebenza kangcono kunomcimbi owodwa omkhulu, futhi avumela abantu abaningi ukuba babambe iqhaza esikhundleni sokubuka nje.
  • Hlalisani abantu esiyingeni noma ngesimo sesicathulo sehhashi, eduze nomholi, nicabangela izidingo zokuzwa nokubona, futhi nivale umsindo ongemuva.
  • Hlelani umsebenzi ngamunye ngamazinga amabili noma amathathu ukuze abantu abanamakhono ahlukene bonke bajoyine.
  • Gwemani ukubuza ukuhlola, amaphuzu nabanqobi. I-bingo yezithombe ingadlalwa ngendlela lapho wonke umuntu aqeda ikhadi eligcwele.
  • Ukuhamba kusenesikhathi, ukubuka, noma ukozela kulungile. Yibani nelungu labasebenzi elilungele ukusekela noma ubani ofuna indawo ethule.
Kuleli khasi (izingxenye ezingu-8)
  1. Yini eyenza umsebenzi weqembu usebenze ekunakekelweni kwabalahlekelwa inkumbulo?
  2. Iqembu kufanele libe likhulu kangakanani?
  3. Ngilihlela kanjani igumbi nokuhlala?
  4. Imibono yemisebenzi yeqembu
  5. Ngisebenzisa kanjani imidlalo yenu esikrinini esikhulu?
  6. Ngiyiguqula kanjani into eyodwa kubantu abanamakhono ahlukene?
  7. Abaholi kufanele bakhulume kanjani ngesikhathi seqembu?
  8. Ukuphetha kahle, nokuvumela abantu ukuthi baphume

Lo mhlahlandlela wabaqondisi bemisebenzi, amathimba okunakekela abalahlekelwa inkumbulo (memory care) nabaholi bezinhlelo zosuku zabantu abadala. Uhlanganisa izindlela zamaqembu ezisebenzayo, indlela yokuhlela igumbi, ukuguqula umsebenzi owodwa kubantu abanamakhono ahlukene, nokusebenzisa amakhadi ethu e-bingo aphrintekayo nemidlalo yesikrini esikhulu. Konke lapha kuhlose induduzo, ukuxhumana nokukhetha. Akukho lutho lapha oluyisivivinyo.

Yini eyenza umsebenzi weqembu usebenze ekunakekelweni kwabalahlekelwa inkumbulo?

Umsebenzi omuhle weqembu ujwayelekile, mfushane, ulula ukuwujoyina kunoma yisiphi isigaba futhi awunangcindezi. I-Dementia Care Practice Recommendations ye-Alzheimer’s Association ichaza ukubandakanyeka okunenjongo njengento esekela izintshisekelo nezintandokazi zomuntu futhi evumela ukukhetha nempumelelo, ngisho noma i-dementia inamandla kakhulu. Umbhalo ofanayo uphawula ukuthi izinhlelo zendabuko zivame ukuncika emicimbini eyodwa noma emibili emikhulu yeqembu ngosuku lapho abahlali bevame ukubandakanyeka ngokungenzi lutho.

Lokho kukhomba emithethweni embalwa esebenzayo:

  • Okujwayelekile kunqoba okusha. Izingoma, izisho, izithombe nezinto zeminyaka yobusha yabahlali zilula ukuzijoyina.
  • Okufushane kunqoba okude. Hlelani ngesikhathi esilingana nesikhathi sokunaka iqembu lenu elivame ukuba naso, nendawo yemvelo yokuma maphakathi.
  • Ukwenza kunqoba ukubuka. Nikezani umuntu ngamunye into yokubamba, yokuthinta, yokukhetha noma yokusho.
  • Amazinga amaningi, umsebenzi owodwa. Faka izindlela ezilula nezinzima zokubamba iqhaza.
  • Akukho banqobi, akukho maphuzu. Izindlela zokuncintisana zishiya abanye bezizwa behlulekile.

Iqembu kufanele libe likhulu kangakanani?

Okuncane kuvame ukuba kulula. I-Alzheimer’s Association iphawula ukuthi umuntu othola ukuhlangana okukhulu kumcindezela kakhulu angase axhumane kangcono eqenjini elincane. Alikho inani elilodwa elifanele. Kuncike kubahlali, egumbini nokuthi bangaki abasebenzi nabazinikele abatholakalayo.

Isivivinyo esiwusizo: ingabe wonke umuntu angabona ubuso bomholi, ezwe kahle futhi afinyelelwe umsizi ngemizuzwana embalwa? Uma kungenjalo, hlukanisani iqembu, engezani abasizi, noma niye egumbini elincane.

Emcimbini omkhulu, njengekhonsathi yomkhosi, hlalisani abasebenzi nabazinikele phakathi kwabahlali, hhayi eduze kwezindonga.

Ngilihlela kanjani igumbi nokuhlala?

  • Isiyingi noma isimo sesicathulo sehhashi. Izincomo zokusebenza zichaza isiyingi sokwabelana njengesihle kakhulu endaweni enkulu eyanele wonke umuntu ukuthi ahlale esiyingini, ngaphandle komsindo ongemuva.
  • Umholi eduze futhi ekuphakameni kwamehlo. Hlalani kunokuma uma nikwazi.
  • Ukuzwa nokubona kuqala. Hlalisani abantu abangezwa kahle eduze kakhulu nomholi, ohlangothini lwabo olungcono. Qinisekisani ukuthi izibuko nezinsiza zokuzwa zikhona. I-Alzheimer’s Association iphawula ukuthi izinkinga zokubona nokuzwa zingenza ukuxhumana kube nzima.
  • Ukukhanya kusuka emuva kwabahlali, hhayi emuva kwenu. Gwemani ukuhlalisa umuntu abheke efasiteleni elikhanyayo.
  • Valani i-TV nomsakazo. I-Alzheimer’s Association iyeluleka ukususa umsindo ophikisanayo ngesikhathi semisebenzi yomculo.
  • Ingxoxo eyodwa ngesikhathi. Ukukhuluma ngasikhathi sinye kunzima kubantu abaphila ne-dementia nabantu abangezwa kahle, njengoba i-Alzheimer’s Association ikhomba eselulekweni sayo sezikhathi zemikhosi.
  • Izindlela ezicacile zokuphuma nekhona elithule. Noma ubani ofuna ukuhamba kufanele akwazi ukwenza kanjalo kalula, nelungu labasebenzi lihamba naye.

Imibono yemisebenzi yeqembu

I-bingo yezithombe

I-bingo yezithombe ithatha indawo yezinombolo ngezithombe ezicacile, njengepoto yetiye, inja noma iroza, ukuze akekho odinga ukulandela inombolo ende noma ukufunda umbhalo omncane.

Indlela yokuyiqhuba:

  1. Phrintani ikhadi elilodwa umuntu ngamunye ekhasini lethu le-Bingo Yezithombe ngenkinobho yokuphrinta. Iphepha eliqinile lilula ukulibamba. Lamineyithi ukuze lisetshenziswe futhi.
  2. Nikezani izimaka ezinkulu, ezilula ukuzithatha, njengama-chip, izivalo zamabhodlela noma izikwele zekhadibhodi ezinqunyiwe.
  3. Sebenzisani umememezeli wasesikrinini ku-TV noma ku-projector ukuze wonke umuntu abone isithombe nisho igama laso.
  4. Misani ngemva kwesithombe ngasinye futhi nimeme ukuphawula okufushane: “Kukhona ofuna ukusitshela ngenja ayeyazi?” noma “Ubona ini ngalesi?”
  5. Qhubekani nimememeza kuze kugcwale wonke amakhadi. Wonke umuntu uyaqeda.

Ukuyiguqula: Sebenzisani izikwele ezimbalwa kubantu abathola ikhadi eligcwele lixakile. Umsizi angakhomba isithombe esifanayo kothile oludingayo. Abanye bangase bakhethe ukubamba ikhadi lesithombe somemezeli futhi basibonise iqembu.

Ukuhlabelela ndawonye

Umculo ungomunye wemisebenzi yeqembu ejatshulelwa kakhulu. I-Alzheimer’s Association iphawula ukuthi ngisho nasezigabeni zokugcina, umuntu angase akwazi ukushaya isigqi noma ukuhlabelela ingoma yobuntwana.

Indlela yokuyiqhuba:

  • Khethani izingoma abahlali abakhula nazo, hhayi izintandokazi zomholi. Buzani imindeni ukuthi ngamunye wathanda ini.
  • Sebenzisani umculo ongenazo izikhangiso, okuphawula i-Association ukuthi kungadida.
  • Phrintani amazwi ngohlobo olukhulu kulabo abafunda, kodwa ningakudingi.
  • Nikezani amashekha, izigubhu zesandla noma izikhafu zokunyakazisa.
  • Khuthazani ukushaya izandla nokunyakaza, futhi nigcine umsindo ukhululekile.

Ukuyiguqula: Abanye bazohlabelela wonke amagama, abanye bahlabelele kancane, abanye bashaye unyawo, kanti abanye balalele nje. Konke lokhu kuyabalwa. Bukani umhlahlandlela wethu wemisebenzi yomculo ukuze nithole okwengeziwe.

Amaqembu okukhumbula

Iqembu lokukhumbula lihlangana ngomxholo, njengezinsuku zesikole, izimoto zokuqala, amakhishi noma ihlobo, lisebenzisa izithombe, izinto nomculo. Inhloso iwukuxoxa okumnandi, hhayi ukukhumbula ngokunembile.

Indlela yokuyiqhuba:

  1. Khethani umxholo owodwa nilethe izinto ezimbalwa abantu abangazibamba: isigovuzo sesandla, ibhola, isigqoko, ikhathalogi yembewu.
  2. Dlulisani into eyodwa ngesikhathi. Buzani imibuzo evulekile: “Ngitshele ngalokhu,” “Ubona ini?” “Ubani owayesebenzisa into efana nalena?”
  3. Amukelani yonke impendulo. Ningalokothi nilungise usuku noma iqiniso.
  4. Qondisani ingxoxo ezinkumbulweni ezifudumele. Izincomo zokusebenza ziphawula ukuthi abanakekeli kufanele baqondise ukukhumbula ezinkumbulweni ezinhle kunalezo ezingase zibangele usizi.

Amakhadi Engxoxo anikeza amakhadi ezithombe aphrintekayo anemibuzo evulekile ngomxholo asebenza kahle njengabaqalisi bengxoxo. Imibono eminingi ikhona emhlahlandlelweni wethu wokukhumbula.

Qeda isisho

Izisho ezijwayelekile zimema wonke umuntu ukuthi amemeze isiphetho ndawonye. Bonisani Qeda Isisho esikrinini esikhulu bese nivumela iqembu liphendule njengezwi elilodwa. Kukhona isicelo sengxoxo ngemva kwesisho ngasinye. Uma kungekho ongasho isiphetho, sibonisani bese niqhubeka. Akukho okulungile noma okungalungile.

Ukusesha amagama ngokuphrinta okukhulu, ndawonye

Khombisani Ukusesha Amagama okuphrinta okukhulu esikrinini nifune amagama njengeqembu, noma niphrinte amakhophi kulabo abathanda ukusebenza bebodwa etafuleni. Amagama ahamba kuphela esuka kwesobunxele aye kwesokudla nasephezulu aye phansi.

Ukunyakaza okuthambile

Ukwelula nihleli, ukudlulisa ibhola elithambile noma ibhaluni, noma ukudansa esihlalweni ngomculo ojwayelekile. Bonisani isinyathelo ngasinye kunokusichaza.

Ukuhlunga nokufanisa etafuleni

Amatafula amancane abantu abathathu kuya kwabane angahlunga izithombe, izingcezu zendwangu noma izinkezo namafoloko ndawonye. Esikrinini, Amapheya Ezithombe angadlalwa nezithombe zishiywe zibonakala, nomuntu oyedwa ethinta kuyilapho itafula likhuluma ngesithombe ngasinye.

Ngisebenzisa kanjani imidlalo yenu esikrinini esikhulu?

Imidlalo yethu isebenza ku-browser, ngakho ningayisebenzisa ku-TV noma ku-projector ngaphandle kokufaka lutho.

  1. Vulani umdlalo ku-laptop noma ethebulethini exhunywe esikrinini ngentambo noma ngokukhonjiswa (casting).
  2. Yenzani i-browser ibe yisikrini esigcwele futhi nihlele umsindo ezingeni elikhululekile.
  3. Nikeze umholi oyedwa ukuthinta kuyilapho iqembu likhuluma ukukhetha. Noma nidlulisele ithebulethi kumhlali ofuna isikhathi sakhe.
  4. Misani noma nini uma iqembu selilungele. Imidlalo ayinawo isibali sikhathi, amaphuzu noma ukuphoqa ukuqeda.

I-Bingo Yezithombe, Qeda Isisho, Amapheya Ezithombe kanye Amakhadi Engxoxo kuvame ukufanela amaqembu kangcono. Bukani zonke izinketho ekhasini lethu lemidlalo.

Ngiyiguqula kanjani into eyodwa kubantu abanamakhono ahlukene?

Hlelani okungenani izindlela ezintathu zokujoyina umsebenzi ngamunye.

Umsebenzi Ozimele kakhulu Usekelo oluthile Usekelo oluningi
I-bingo yezithombe Uthola futhi ambozele izithombe zakhe Umsizi ukhomba; umuntu ambozele Ubamba ikhadi lesithombe; alalele futhi abuke
Ukuhlabelela ndawonye Uhlabelela, akhethe ingoma elandelayo Uhlabelela kancane, ashaye izandla, asebenzise ishekha Ulalela, abambe isikhafu, ashaye isandla
Ukukhumbula Uxoxa izindaba Aphendule yebo noma cha noma akhombe Ubamba futhi uzwe into
Ukusesha amagama Usebenza ikhophi yakhe ephrintiwe Uthola amagama esikrinini esikhulu nomsizi Ulalela njengoba amagama efundwa

Kubahlali abasezigabeni zokugcina, i-NHS iphawula ukuthi imisebenzi ivame ukudinga ukuba lula nokugxila kakhulu ezinzwa, njengomculo, izinto zokuthinta nokuhlikihla isandla. Isikhathi esisodwa nomuntu ngesikhathi noma ngemva kweqembu singase sifanele kangcono kunaleli qembu uqobo. Bukani imisebenzi yesigaba sokugcina.

Abaholi kufanele bakhulume kanjani ngesikhathi seqembu?

  • Zethuleni njalo, futhi nisebenzise igama umuntu ngamunye alithandayo.
  • Khulumani kancane, nikeze isinyathelo esisodwa ngesikhathi, futhi nibonise ngaphambi kokusho.
  • Nikezani izimemo ezivulekile (“Ngitshele ngo…”) noma ukukhetha okulula, ningalokothi nibuze imibuzo yokuhlola (“Uyakhumbula…?”).
  • Ningalungisi. Bonganini abantu ngomnikelo ngamunye.

Okwengeziwe ngalokhu kusezeluleko zethu zokuxhumana.

Ukuphetha kahle, nokuvumela abantu ukuthi baphume

Ukuma kuyisiphetho esihle. Qaphelani izimpawu zokuthi othile udiniwe, akaphumuli noma uphatheke kabi, futhi umsizi anikeze uhambo noma isihlalo esithule kwenye indawo. Umuntu ozelayo ngesikhathi sokuhlabelela ndawonye angase nje abe ekhululekile.

Valani iqembu ngalinye ngendlela efanayo, ngengoma ejwayelekile noma ngokubonga okulula, ukuze ukuphela kuzwakale kuthule futhi kulindelekile. Ngemva kwalokho, bhalani phansi ukuthi yini esebenzile nokuthi ubani wajabulela ini. Lezo zinothi zenza isikhathi esilandelayo sibe ngcono.

Imibuzo evamile

Ubukhulu beqembu obuhle bungakanani emisebenzini ye-dementia?

Alikho inani elilodwa elifanele, futhi kuncike kubahlali, egumbini nokuthi nibangaki abasebenzi. Amaqembu amaningi athola ukuthi amaqembu amancane avumela wonke umuntu abone, ezwe futhi abambe iqhaza, kanti imicimbi yegumbi elikhulu ivame ukushiya abantu abaningi bebuka. Uma nenza umcimbi omkhulu, engezani abasebenzi noma abazinikele abangahlala phakathi kwabahlali futhi basize abantu abathile.

Ngiyiqhuba kanjani iqembu elinamakhono ahlukene?

Hlelani indlela engaphezu kweyodwa yokujoyina umsebenzi ngamunye. Lapho nihlabelela ndawonye, abanye bahlabelela wonke amagama, abanye bashaya izandla noma bahlabelele kancane, kanti abanye babamba isishekha. Ku-bingo yezithombe, abanye abantu bathola izithombe zabo kuyilapho umsizi ekhomba kwabanye. Hlalisani abantu abadinga usizo olwengeziwe eceleni kelungu labasebenzi noma umuntu ozinikele.

Ngiyidlala kanjani i-bingo yezithombe ngaphandle kokuyenza umncintiswano?

Memezelani zonke izithombe kuze kugcwale ikhadi likawonke umuntu, ukuze akekho oshiywa ngaphandle. Khulumani ngesithombe ngasinye uma sivela, futhi nishiye imiklomelo yabanqobi noma nikeze wonke umuntu into encane efanayo. Inhloso iwukunaka okwabelwanayo nengxoxo, hhayi ukuthi ubani oqeda kuqala.

Ngingazisebenzisa imidlalo yenu esikrinini esikhulu eqenjini?

Yebo. Imidlalo yethu isebenza ku-browser, ngakho ningayivula ku-laptop noma ethebulethini exhunyiwe ne-TV noma i-projector. I-bingo yezithombe ihlanganisa amakhadi aphrintekayo nomememezeli wasesikrinini. Qeda isisho kanye namapheya ezithombe nakho kusebenza kahle esikrinini esikhulu nomuntu oyedwa ethinta eqenjini.

Imithombo

Sixhumanisa nezinhlangano nezifundo leli khasi eliklanyelwe kuzo. Lunye lwahlolwa lapho leli khasi libuyekezwa.

  1. Alzheimer's Association Dementia Care Practice Recommendations · Alzheimer's Association (The Gerontologist, 2018)
  2. Activities · Alzheimer's Association
  3. Music / Art Therapy, Alzheimer's & Dementia · Alzheimer's Association
  4. Communication · Alzheimer's Association
  5. The Holidays and Alzheimer's · Alzheimer's Association
  6. Activities for dementia · NHS

Nikulungele umdlalo othambile?

Izithombe ezinkulu, akukho sibali sikhathi, akukho maphuzu futhi akukho lutho lokubhalisela. Dlalani ndawonye ku-browser yenu.

Hambani nale midlalo

I-app yamahhala ye-Golden Moments ye-iPhone, i-iPad ne-Android: amakhadi amakhulu ezithombe, imidlalo enezithombe zomndeni wenu, namaphakethe ezithombe asebenza ngaphandle kwe-Wi‑Fi. Akukho akhawunti, izikhangiso, sibali sikhathi noma maphuzu.