Aktibidat siha

Gimen Aktibidat para Demensia: Guia para Gima' Kuidao

Ma'aprueba 8 minutos na tinige'Ginen i gurupon Golden Moments · taimanu in tuge'

I åpmam na ineppe

Maolek na gimen aktibidat gi kuidao ni memoria yan gi programa diáriu para adulto ti dinayi guaha i ti dinanche, familiar, ya fácil para hu-na'chalo gi kualkiera na nibet. Gi mamaila': bingo ni litrato, kanta-kanta, sirkulo ni rikuerdu, simpre na mofo, yan hinasso ni hinanao'. Ma'nå'i grupo dikike gi pumalu, ma'sentao i taotao put ya sumen'ti yan ma'tungo' i lider, ya manmanmanmanma'tungo' un pås kada biha, yan tinaiguen un hinengge na tinaiguen para i ti siña ni ma'taiguen.

  • Grupo dikike mas maolek kesi kada un dangkulo na aktibidat, ya ma'fanhinasso na taotao ni siña mana'-hinasso ya ti sola gumuga'.
  • Sumentao i taotao gi sirkulo pat hu'ut-ni-kabayu, asaga' i lider, ya ma'tungo' i nisisidå ni hinengge yan kilo, ya ma'apaga i bulla gi sanhiyong.
  • Ma'planea kada aktibidat gi dos pat tres na nibet para i taotao ni dinaferente na inatan siña manmamtisipa todu.
  • Ti ma'hålo' kuestion, ti ma'marka, yan ti ma'nå'i pumalu. Siña ma'juega i bingo ni litrato na todu i taotao ma'fatinas i kada kadat.
  • Ma'nå'i ha'ani pat ma'tungo' pat ma'duermi i taotao. Ma'hånao un chålan para ma'ayudåyi i kualkiera ni malago' un kuatto ti dinanche.
Gi este na pahina (8 seksion siha)
  1. Hafa i ma’fa’na’tinas un maolek na aktibidat gi grupo gi kuidao ni memoria?
  2. Kuantos na taotao debi na guaha gi grupo?
  3. Kuomo ma’areglo i kuatto yan i asiento?
  4. Ideas para aktibidat gi grupo
  5. Kao siña yu’ ma’usa i hinengge-mami gi dangkulo na pantalla?
  6. Kuomo ma’ada’ptan un aktibidat para dinaferente na inatan?
  7. Kuomo debi i lider ma’kombetsa durånten i grupo?
  8. Ma’siguro i fin, yan ma’sumålao i taotao ni malago’ hu-hånao

Este na gia i guia para i lider aktibidat, i tim ni kuidao ni memoria, yan i lider ni programa diáriu para adulto. Kuntiene i klasen grupo ni maolek, i inasiento i kuatto, i ma’ada’ptan i un aktibidat para dinaferenten na inatan, yan i uso i karton bingo ni ma’print yan i hinengge gi dangkulo na pantalla. Todu este ma’apunta para konfott, konekson, yan kualkiera na eleksion. Ti tes este.

Hafa i ma’fa’na’tinas un maolek na aktibidat gi grupo gi kuidao ni memoria?

Un maolek na aktibidat gi grupo familiar, dikike, fácil para hu-na’chalo gi kualkiera na nibet, ya ti guaha presion. I Dementia Care Practice Recommendations ni Alzheimer’s Association ma’deskribi i ma’siginifikante na patisipasion komo gai ini ni ma’sostieni i interes yan i prifirensia i taotao, yan ma’pärmiti i eleksion yan i tinatiyi, anggen dankulo i demensia. I mismo na dokumento ha nota na i tradisionåt na programa siempre gai un pat dos na dangkulo na aktibidat gi grupo gi kada diha, ya i taotao kasi solo manmamamanobserba.

Esta na prinsipiu prácticu siha:

  • Familiar ma’nå’i nuebo. I kanta, sayings, litrato, yan hinengge ginen i tiempon ayu siha ma’fa’fanhinasso.
  • Dikike ma’nå’i lulu’. Planea para i tiempon atensiona i grupo-mu, yan guaha lugal para pumalu gi tinaga’.
  • Ma’gaige ma’nå’i ma’obserba. Na’i kada taotao buente para hu-hålo’, hu-tuna, hu-chùtcha, pat hu-sangan.
  • Tinataiguen gi dinaferente na nibet, un aktibidat. Gai i manera ni mas fácil yan mas dinanche para mamtisipa.
  • Ti guaha manggånu, ti guaha puntos. I aktibidat ni kompetensia ha’na’ i sumen’ti taotao manmasen’ti ni manmalålålo.

Kuantos na taotao debi na guaha gi grupo?

Dikike kasi mas fácil. I Alzheimer’s Association ha nota na i taotao ni ma’sasaga’ pot i dangkulo na gathering siña mas maolek na mamtisipa gi dikike na grupo. Ti guaha un numiru ni dimakolo. Depende gi taotao, i kuatto, yan kuantos i staff yan boluntario ni guaha.

Un test ni útil: siña ba todu i taotao manmatungo’ i fasen i lider, manmarongrong klaru, yan manmaasiste ni un ayudånti gi sanon pat dos segundo? Sino, ma’separa i grupo, ma’na’ ayudånti, pat ma’mueba gi dikike na kuatto.

Put un dangkulo na aktibidat, komo un konsiertu gi Pasko, sumentao i staff yan boluntario entre i taotao, ti gi kuanton kuatto.

Kuomo ma’areglo i kuatto yan i asiento?

  • Sirkulo pat hu’ut-ni-kabayu. I practice recommendations ma’deskribi i sirkulo ni para mamhåni gi kuatto ni dangkulo para todu i taotao ma’sentao gi sirkulo, ni ti guaha bulla.
  • Lider kumeha yan gi mismo na nivet i matå. Sumentao, ti tumetengga, put siña.
  • Maneoyon yan tatte primeru. Sumentao i taotao ni ti manmarongrong nina’lå’ gi guinife’ i lider, gi lugat ni mas maolek i oido-ña. Ma’siguro na guaha i gafas yan i hearing aid. I Alzheimer’s Association ha nota na i problema gi tatte pat oido siña mas makomplikao i komunikasion.
  • Lusña gi hagas i taotao, ti gi hagas-mu. Ti sumentao i kualkiera gi atrasao gi bentana ni diha-dangkulo.
  • Apaga i TV yan i radio. I Alzheimer’s Association ma’aconseja na ma’kåtga i bulla ni manggånu durånten i aktibidat musikåt.
  • Un konbetsasion kada tiempo. I bulla hafa yan i taotao ni ma’tungo’ i minimo siña mas makomplikao para i taotao ni gai demensia yan i taotao ni manmalago’. Ma’nota ini gi holiday guidance ni Alzheimer’s Association.
  • Lugat ni salida ya un kuatto ni tiningo. I kualkiera ni malago’ hu-hånao debi na siña hu-hånao fácil, yan guaha staff ni para u sumåsaga’.

Ideas para aktibidat gi grupo

Bingo ni litrato

I bingo ni litrato ha-substitute i numiru ni litrato klaru, komo tetera, aso, pat rosa, asaga’ ti debi ni taotao ma’mamaisen i numiru ni dankulo pat i letra ni dikike.

Komo ma’na’hålo:

  1. Ma’print un karton para kada taotao gi nuestro pahina Picture Bingo gi buton Print. Mas fácil manhålot i papel ni dankulo. Ma’laminate para ma’usa ottru biha.
  2. Na’i marker ni dankulo ya fácil manhålot, komo poker chips, bottle caps, pat tinaitai na kuadrådo ginen karton.
  3. Usa i caller gi pantalla put TV pat proyektor para todu manmatungo’ i litrato anggen un ha’ani i nagan-ña.
  4. Para despues kada litrato yan ma’invita un dikike na kombetsasion: “¿Hay taotao ni siña ha’ani tatte i aso ni un hasso?” pat “¿Hafa i ma’nota-mu gi esti?”
  5. Ma’na’i asta todu i karton manmapuno. Todu manmatapos.

Ma’ada’ptan: Usa mas dikike na kuadrådo para i taotao ni dinanche i karton mapuno. Un ayudånti siña ha’tuna i litrato ni mamatch para i taotao ni nisisita. Guaha taotao ni prifiere hu-hålo’ i karton ni litrato gi caller ya ha’ana’ gi grupo.

Kanta-kanta

I musika un i ma’gaige ma’ana’ na aktibidat gi grupo. I Alzheimer’s Association ha nota na asta gi ultimo na tiempo, un taotao siña ma’tuna i bit pat ma’kanta un kanta gi minagof.

Komo ma’na’hålo:

  • Pilia i kanta ni manhasso i taotao gi ayu na tiempo, ti i nagusto i lider. Pregunta i fanåmku kuåles i gaige ni kada uno.
  • Usa musika ni ti guaha komersiåt, ya ini ma’nota ni Association na siña makonfunde.
  • Ma’print i letra gi dangkulo na letra para i taotao ni manmaleyi, lao ti debi ma’nisisita.
  • Na’i shaker, tambot ni kamot, pat bandera pat skarf ni para u ma’uchan.
  • Ma’anima i palmada yan movimiento, ya ma’kåtga i bulla para komfotable.

Ma’ada’ptan: Guaha taotao ni ma’kanta todu i palabra, guaha ni ma’hum, guaha ni ma’tuna i paan, ya guaha ni sumen’ti ma’hungok. Todu esta gai ni konta. Ha’ani i music activities guide para mas.

Grupon rikuerdu

Un grupon rikuerdu ma’sumen’ti gi un tema, komo i tiempon eskuela, i primeru na kotse, i kosina, pat i banba, anggen litrato, hinengge, yan musika. I hinasso i pumalu na kombetsasion, ti i ma’sigurå na rikuerdu.

Komo ma’na’hålo:

  1. Pilia un tema ya ma’hålo’ hinengge ni siña ma’hålo’ i taotao: un hand mixer, un guante ni baseball, un hat, un katalogo ni binhot.
  2. Ma’pasa un hinengge kada biha. Pregunta i abiertu: “Ayo’ hao i esti,” “¿Hafa i ma’nota-mu?” “¿Hayi ma’usa un tinaitai na maneggai?”
  3. Ma’acepta todu i tinisteyi. Ti ma’kòrihi i fecha pat i fakto.
  4. Ma’guia i kombetsasion para i rikuerdu ni maolek. I practice recommendations ma’nota na i tiniente kuido debi ma’guia i rikuerdu para i positibu ni manaseha i kalidåt, ti i ni siña ma’chålan i tinatiyi.

Conversation Cards ma’ofrese karton ni litrato ni siña ma’print yan kuestion abiertu sigun i tema, ni maolek para ma’usa komo pinengge para i diskusion. Mas na ideas gi nuestro reminiscence guide.

Finish the saying

I familiar na sayings (“A penny saved is a penny…”) ha-ina todu para manmaaskåttu i fin. Ma’show i Finish the Saying gi dangkulo na pantalla yan ha’lågu i grupo para ma’tuna yan un kabes. Guaha un pinengge para ma’kombetsa despues kada saying. Sino ti guaha ni ma’na’nå’i i fin, ma’show ya ma’sigi. Ti guaha ni maolek pat malågu.

Word search na dangkulo i letra, todu hamyo

Ma’project i Word Search gi dangkulo i letra gi pantalla ya ma’buska i palabra todu hamyo, pat ma’print kopia para i taotao ni malago’ hu-hålo’ sola gi lamisa. I palabra gai ni para ma’ana’ asta i tuge’ yan asta i gap.

Movimiento ni maolek

Ma’estira sentao, ma’pasa un bola pat globo ni mamaolek, pat ma’baila gi sia gi musika ni familiar. Ma’demuestra kada movimiento, ti i ma’deskribi solo.

Ma’fanmamaila’ yan ma’fanmamatch gi lamisa

Lamisa dikike ni tres pat kuatro taotao siña ma’fanmaila’ litrato, fabric swatches, pat kutchiyu. Gi pantalla, siña ma’juega i Picture Pairs ya i litrato ma’nå’i nina’hayi, ya un taotao ma’tutuna mientras i lamisa ma’kombetsa put kada litrato.

Kao siña yu’ ma’usa i hinengge-mami gi dangkulo na pantalla?

I hinengge-mami manmaneggae gi browser gi internet, asaga’ siña un ma’usa gi TV pat proyektor sin ma’instala kualkiera.

  1. Ma’abre i hinengge gi laptop pat tablet ni konekta gi pantalla ni kable pat casting.
  2. Ma’na’ i browser gi full screen ya ma’såsaga’ i tinig para komfotable.
  3. Guaha un lider ni tumuna mientras i grupo ma’ana’ i eleksion. Pat ma’pasa i tablet para un taotao ni malago’ un turno.
  4. Para kualkiera tiempo ni i grupo mas ready, ma’stop. I hinengge ti guaha tiempo, puntos, pat un obligasion para matapos.

Picture Bingo, Finish the Saying, Picture Pairs yan Conversation Cards manggaige para i grupo. Ha’ani todu i opsion gi nuestro games page.

Kuomo ma’ada’ptan un aktibidat para dinaferente na inatan?

Planea dos pat tres na manera para ma’mamtisipa gi kada aktibidat.

Aktibidat Mas independiente Guaha ayudan Mas ayudan
Picture bingo Ha’chule’ yan ha’kubre i litrato-ña Ayudånti ma’tutuna; taotao ma’kubre Ha’hålo’ karton ni litrato; hungok yan ha’chùtcha
Kanta-kanta Ma’kanta, ha’pilia i sigiente kanta Ma’hum, ma’palmada, ma’usa shaker Ma’hungok, ma’hålo’ skarf, ma’tuna i kamot
Rikuerdu Ma’estorian Ma’tutuna pat ma’tungo’ gi tinaiguen Ma’hålo’ yan ma’sisiente i hinengge
Word search Ha’usa i printed copy-ña Ha’chule’ i palabra gi dangkulo na pantalla yan ayudånti Ma’hungok mientras i palabra ma’lalalågu

Para i taotao ni gai gi ultimo na nibet, i NHS ha nota na i aktibidat siempre nisisita mas simple ya mas ma’fokus gi sentidos, komo musika, hinengge ni ma’tutuk, yan masahe gi kamot. Un momento uno-a-uno durånten pat despues i grupo siña mas maolek para nu esti kumpara i grupo mismo. Ha’ani i late-stage activities.

Kuomo debi i lider ma’kombetsa durånten i grupo?

  • Ha’anunsia hao kada biha, ya usa i nagan ni malago’ i taotao.
  • Ma’kombetsa ma’as despasio, na’i un pasu kada biha, ya ma’demuestra antes ki ma’lålågu.
  • Ma’invita ni abiertu (“Ha’ana’ hao put…”) pat simple na eleksion, ti i kuestion ni para ma’testa (“¿Ayo’ hao…?”).
  • Ti ma’kòrihi. Ma’agradese kada kontribusion.

Mas put esti gai gi nuestro communication tips.

Ma’siguro i fin, yan ma’sumålao i taotao ni malago’ hu-hånao

I para ma’tutuna gai un maolek na resulta. Ma’obserba i sinyåt ni i taotao manmanlåhi, ti manmalålåhi, pat manmambusung, ya guaha un ayudånti para ha’ofrese un lakaran pat un lugat ni tiningo ayu. I taotao ni ma’duermi durånten un kanta-kanta siña solo komfotable.

Ma’sierra kada grupo gi mismo na manera, komo un kanta ni familiar pat un simple na “Si Yu’os ma’åse’” , para i fin mana’kalma yan manmaexpekta. Despues, ma’pinenta i ma’nota-mu put hafa i manmaolek yan hayi i ma’gosto. I nota esti ma’na’i mas maolek i prósimo na sisiun.

kuestion siha ni' ma'usa

Hafa na dikike na grupo para aktibidat ni demensia?

Ti guaha un numiru ni dimakolo, ya depende gi taotao, i kuatto yan kuantos i staff na guaha. Matmiyon na tim manmasusedi na grupo dikike ma'fasisiyi todu para manmatungo', manmarongrong, yan manmamtisipa, lao i dangkulo na kuatto kasi ma'eyak i taotao na manmatungo' sola. Put i dangkulo na aktibidat, na'i staff pat boluntario ni siña sumentao entre i taotao ya ma'ayuda i uno pat dos na taotao kada uno.

Kao siña ha' ma'gubietna i grupo ni dinaferente na inatan?

Ma'planea ma'as di uno na manera para ma'mamtisipa gi kada aktibidat. Gi sanhiyong ma'kanta, guaha taotao ni ma'kanta todu i palabra, guaha ni ma'palmada pat ma'hum, yan guaha ni ma'hålo' un shaker. Gi bingo ni litrato, guaha taotao ni ma'sosodda i litratu-nñiha, lao i ayudånti ma'hungok put i otro. Ma'sentao i taotao ni nisisita ayudan siha asaga' yan un staff pat boluntario.

Kao siña ha' ma'juega i bingo ni litrato sin ma'na' kompetensia?

Ma'ana' todu i litrato asta na todu i kada kadat manmalålåno, ya ti guaha ni para taotao ni mana'ma'liheng. Ma'hasso' kada litrato ni ma'ana', ya ti ma'na' premio para i manggånu pat guaha ni todu manmaila' un dikike na regalo. I minagof, i hinasso ya i kombetsasion, ti ni hayi ma'fanfanatta.

Siña yu' ma'usa i hinengge-mami gi dangkulo na pantalla gi grupo?

Siña. I hinengge-mami manmaneggae gi browser gi internet, asaga' siña un ma'hàlom gi laptop pat tablet ni konekta gi TV pat proyektor. I Picture Bingo guaha karton ni siña ma'print yan i tinatiyi ni ma'ana' gi pantalla. I Finish the Saying yan i Picture Pairs maolek lokkue' gi dangkulo na pantalla yan un taotao ni ma'tutuna para i grupo.

Fuente siha

Manma'a'agang ham para i organisasion yan i tinige' siha ni' ha dipende gi este na pahina. Kada unu ma chek annai ma na'fa'nu'i i pahina.

  1. Alzheimer's Association Dementia Care Practice Recommendations · Alzheimer's Association (The Gerontologist, 2018)
  2. Activities · Alzheimer's Association
  3. Music / Art Therapy, Alzheimer's & Dementia · Alzheimer's Association
  4. Communication · Alzheimer's Association
  5. The Holidays and Alzheimer's · Alzheimer's Association
  6. Activities for dementia · NHS

Listo para un gå'ga'?

Dañkulu na litråtu siha, taya' tiempo, taya' puntu yan taya' para un siña ma'ayek. Manmalago' ham gi i browser-miyu.

Na'i hao este na gå'ga' siha

I libre na app Golden Moments para iPhone, iPad yan Android: dangkolo na baldosa siha, gå'ga' siha ni' guaha litråton familia-mu, yan litråtu siha ni' siña ma cho'gue sin Wi‑Fi. Taya' kuenta, anunsio, timer pat puntos.