Impendulo emfushane
I-Golden Moments inikeza imisebenzi ye-dementia ephrintekayo yamahhala: ukusesha amagama ngokuphrinta okukhulu, amakhasi okufaka imibala, amakhadi engxoxo ezithombe namakhadi e-bingo yezithombe. Vulani noma yikuphi ikhasi lomdlalo bese nisebenzisa inkinobho yalo yokuphrinta. Phrintani ngohlobo olukhulu, olulula ephepheni eliqinile, nigcine umsebenzi owodwa ekhasini, futhi nilamineyithe amakhasi enifuna ukuwasebenzisa futhi. Okuphrintekayo okulula enikwenza ekhaya, njengekhasi lendaba yempilo noma uhlelo lwansuku zonke, nakho kuyasiza.
- Imisebenzi yethu ephrintekayo ayinamahhala: Ukusesha Amagama, Ukufaka Imibala, Amakhadi Engxoxo ne-Bingo Yezithombe. Ikhasi ngalinye lomdlalo linenkinobho yokuphrinta.
- Phrintani ngohlobo olukhulu, olulula nokuhluka okuqinile kombala, futhi nigcine umsebenzi owodwa ekhasini.
- Iphepha eliqinile noma ikhadibhodi lilula ukulibamba futhi aliqubuki kalula. Lamineyithani amakhasi ukuze niwasebenzise futhi ngezimaka ezisulekayo.
- Okuphrintekayo enikwenza ekhaya njengekhasi lendaba yempilo, uhlelo lwansuku zonke noma amalebula ezithombe ezivalo kuyalula futhi kuyasiza.
- Ikhasi eliphrintiwe lisimemo, hhayi umsebenzi wasekhaya. Ukwenza ingxenye yalo, noma lutho, kulungile.
Kuleli khasi (izingxenye ezingu-5)
Ngezinye izikhathi umsebenzi ongcono kakhulu iphepha nepeni etafuleni lasekhishini. Okuphrintekayo akudingi ukushaja, akudingi amagama okungena futhi akudingi sikrini, futhi kulula ukukuletha ekuvakasheni noma eqenjini. Leli khasi lichaza imisebenzi yamahhala ephrintekayo esayithini yethu, indlela yokuyiphrinta ukuze ibe lula ukuyibona nokuyibamba, nokuphrintekayo okumbalwa okulula okwenziwa ekhaya imindeni nabasebenzi bemisebenzi abakuthola kusiza.
Yimiphi imisebenzi ephrintekayo yamahhala eniyinikezayo?
Sinikeza okuphrintekayo okune okwamahhala. Vulani noma yimaphi alawa makhasi omdlalo futhi nisebenzise inkinobho ethi Print ukuze nithole inguqulo elungele ukuphrinta.
| Okuphrintekayo | Yini | Kuhle ku |
|---|---|---|
| Ukusesha Amagama | Ukusesha amagama ngokuphrinta okukhulu anamagama ahamba kuphela esuka kwesobunxele aye kwesokudla nasephezulu aye phansi | Isikhathi esithule nepeni; umuntu owayethanda amaphazili |
| Amakhasi Okufaka Imibala | Amakhasi okufaka imibala okuphrintwayo, noma okufakwa imibala esikrinini | Isikhathi esikhululekile, sobuciko; noma yisiphi isigaba ngosizo |
| Amakhadi Engxoxo | Amakhadi ezithombe anemibuzo evulekile, engahloli yengxoxo ngomxholo | Ukuvakasha, ucingo, ukudla komndeni, amaqembu okukhumbula |
| I-Bingo Yezithombe | Amakhadi e-bingo anezithombe esikhundleni sezinombolo, kanye nomememezeli wasesikrinini | Izindawo zokunakekela, izinhlelo zosuku, imihlangano yomndeni |
Ukusesha amagama ngokuphrinta okukhulu
Ukusesha Amagama kusebenzisa izinhlamvu ezinkulu futhi kugcina amagama ehamba kuphela esuka kwesobunxele aye kwesokudla nasephezulu aye phansi, ngaphandle kwemigudu ethambekile noma amagama abuyela emuva. Sebenzani ndawonye: omunye ufunda igama ohlwini, omunye alifune. Uma ukuthola amagama kuba nzima, zamani ukuzungeza uhlamvu lokuqala lelo gama ndawonye, noma nifunde uhlu lwamagama ngokuzwakalayo nixoxe ngegama ngalinye.
Amakhasi okufaka imibala
Amakhasi okufaka imibala angaphrintwa ukuze asetshenziswe ngezimaka noma amapensele anemibala, noma afakwe imibala ethebulethini ngokuthinta umbala, bese kuba yingxenye yesithombe. Emakhasini aphrintiwe, nikezani izimaka ezijiyile nemibala embalwa ngesikhathi. Bukani umhlahlandlela wethu wobuciko nemisebenzi yezandla ukuze nithole izindlela zokugcina ukufaka imibala kufanele abadala futhi kukhululekile.
Amakhadi engxoxo
Amakhadi Engxoxo ahlanganisa isithombe esicacile nesimemo esivulekile, njengokuthi “Ngitshele ngo…” noma “Ubona ini?” Abhalwe njengezimemo ezivulekile, hhayi imibuzo yokuhlola. Phrintani isethi, nimagawule, futhi nigcine ambalwa esikhwameni ukuze nivakashe noma eduze kocingo uma nikhuluma. Asebenza kahle namaqembu okukhumbula.
Amakhadi e-bingo yezithombe
Amakhadi e-Bingo Yezithombe asebenzisa izithombe esikhundleni sezinombolo. Phrintani ikhadi elilodwa umdlali ngamunye bese nisebenzisa umememezeli wasesikrinini ku-laptop, ku-TV noma ku-projector. Siphakamisa ukumememeza kuze kugcwale ikhadi likawonke umuntu, ukuze akekho oshiywa ngaphandle. Bukani imisebenzi yamaqembu yezindawo zokunakekela ukuze nithole ukuthi niyiqhuba kanjani isikhathi.
Ngiwaphrinta kanjani amakhasi ukuze abe lula ukuwasebenzisa?
Izinguquko ezincane ekuphrinteni zenza umehluko omkhulu.
Yenzani kube lula ukukubona
- Uhlobo olukhulu, olulula. Sebenzisani isilungiselelo sokuphrinta esikhulu kakhulu esisafaneleka ekhasini. Gwemani izinhlobo zamagama ezihlotshiswe kakhulu noma ezifana nokubhala ngesandla.
- Ukuhluka okuqinile. Inki emnyama ephepheni elimhlophe noma lombala okhilimu. Yeqani ingemuva elimpunga elikhanyayo noma elinemibala.
- Iphepha elingakhanyi linciphisa ukukhanya okubukhali ngaphansi kwamalambu akhanyayo.
- Hlolani izibuko nokukhanya. I-Alzheimer’s Association iphawula ukuthi izinkinga zokubona nokuzwa zingenza ukuxhumana kube nzima, futhi iphakamisa ukuzihlola njalo. Isibani esikhanyayo, esilinganayo nasso siyasiza.
Yenzani kube lula ukukubamba
- Iphepha eliqinile noma ikhadibhodi lihlala licaba, lilula ukulithatha, futhi lihlala ngokusetshenziswa kaningi.
- Ibhodi lokubamba iphepha noma indwangu yetafula engashelelisi igcina ikhasi lingashelelisi.
- Izimaka ezijiyile noma amapensele aqinile alula ukuwabamba kunamapeni acijile.
Yenzani kuphinde kusetshenziswe
- Lamineyithani amakhasi noma niwafake emasongweni acacile okuvikela amakhasi. Sebenzisani izimaka ezisulekayo ekusesheni amagama nakumakhadi e-bingo, bese nisula.
- Khethani izikhwama ezingakhanyi uma ukukhanya okubukhali kuyinkinga, futhi nenze amakona amakhadi alamineyithiwe abe yindilinga ukuze alunge ukuphathwa.
- Gcinani ifolda yezintandokazi ukuze ningaphrinti ikhasi elifanayo njalo ngeviki.
Gcinani kulula
- Umsebenzi owodwa ekhasini. Ukusesha amagama okukodwa noma isithombe esisodwa, hhayi imisebenzi eminingi igcwaliswe ndawonye.
- Isikhala esimhlophe esiningi. Ikhasi eligcwele lingazwakala njengomthwalo.
- Akukho miyalelo yokufunda, lapho kungenzeka. Bonisani umuntu okufanele akwenze esikhundleni.
- Nquma amakhasi. Uma ikhasi eligcwele lingeqile, linqume ngesigamu noma lisonge ukuze kuboniswe ingxenye kuphela.
Okunye okuphrintekayo okuwusizo ongakwenza ekhaya
Akuyona yonke into ephrintekayo eyusizo engumdlalo. Lokhu kulula ukukwenza nge-word processor nephrinta.
Ikhasi lendaba yempilo
Ikhasi elilodwa elithi “ngimayelana nami” elinesithombe, igama umuntu athanda ukubizwa ngalo, lapho akhulela khona, umsebenzi wakhe, umndeni, ukudla akuthandayo, umculo nezinto ezimduduzayo noma ezimcasulayo. I-Dementia Australia iphakamisa incwadi yenkumbulo (memory book) enemininingwane ngempilo yomuntu, izinto azithandayo nabantu abalulekile, ukusiza izivakashi nabanakekeli nokuqalisa ingxoxo.
Iwusizo kakhulu ezibhedlela nasezindaweni ezintsha zokunakekela. I-NIA iyancoma ukunikeza abasebenzi besibhedlela ishidi lolwazi lomuntu siqu elihlanganisa uhlelo lomuntu lwansuku zonke, igama alithandayo, okuthandayo nokungathandi, izinto ezingase zimcasule, nezimpawu zobuhlungu ezingasoloki ngamagama.
Uhlelo lwansuku zonke
Uhlelo olukhulu, olulula losuku nezikhathi, amagama ambalwa nesithombe esincane sengxenye ngayinye: isidlo sasekuseni, uhambo, isidlo sasemini, ukuphumula, umculo, isidlo sakusihlwa. Uhlelo lokunakekela lwansuku zonke lwe-Alzheimer’s Association luphakamisa ukuhlela ngokwezikhathi ezinhle zosuku zomuntu, ngezikhathi ezijwayelekile zokuvuka nokulala nokulinganisela komsebenzi nokuphumula. Lubekeni ekuphakameni kwamehlo, mhlawumbe esiqandisini, futhi nilugcine luguquguquka. Bukani umhlahlandlela wethu wezinsuku zonke ukuze nithole okwengeziwe.
Amalebula ezithombe amagumbi namadrowa
I-NIA iphakamisa ukusebenzisa izimpawu ezinemibala ekhanyayo noma izithombe ezilula ukuze kulebulwe indlu yokugezela, ikamelo lokulala nekhishi. Umqondo ofanayo usebenza emadrowini nasezikabhodini: isithombe samasokisi edrowa lamasokisi, izinkomishi ekhabethe lezinkomishi. Phrintani, lamineyithani futhi nibanamathisele.
Isethi yokuhlunga
Phrintani izithombe zezigaba ezimbili ezilula, njengezithelo nezimbali noma amathuluzi nezinto zasekhishini, ekhadibhodini. Nizinqume bese nizihlunga emabhasikidini amabili ndawonye. Inguqulo yasesikrinini yalokhu ngumdlalo othi Hlungani Ndawonye.
Amashidi amazwi ezingoma
Phrintani amazwi ezingoma ezimbalwa ezithandekayo ngohlobo olukhulu kakhulu ukuze nihlabelele ndawonye. Ngisho nabantu abangasafundi kakhulu bangase bajabulele ukubamba ishidi.
Ikhasi lezithombe zomndeni
Ikhasi elilodwa elinezithombe ezinkulu zomndeni ezine kuya kweziyisithupha, ngalinye linegama lokuqala ngaphansi. Lingahlala etafuleni ukuze noma ubani alithathe axoxe ngalo. Amalebula asiza izivakashi nabasebenzi ukuthi bajoyine ingxoxo, futhi akekho odinga ukubuza “Ngubani lona?”
Ikhadi lesiqeshana sokupheka
Phrintani isiqeshana sokupheka somndeni esithandekayo ngohlobo olukhulu. Lisebenziseni ukuze nipheke ndawonye, noma nje ukuxoxa ngezidlo zakudala.
Ngikunikeza kanjani okuphrintekayo ngaphandle kokuthi kuzwakale njengomsebenzi wasekhaya?
Likhombiseni njengento yokwabelana, hhayi isivivinyo.
- Hlalani phansi futhi niqale nina. “Ngenza lokhu kusesha amagama. Ungangisiza ngifune ‘ingadi’?”
- Sebenzani ndawonye. Shintshanani, noma omunye athole igama omunye alizungeze.
- Ningaphawuli ukuthi kulungile noma kungalungile. Umhlahlandlela we-Alzheimer’s Association wemisebenzi yasekhaya uyeluleka ukugxila enqubweni, hhayi emphumeleni, nasenjabulweni kunokufeza.
- Shiyani amakhasi ebonakala. Umhlahlandlela ofanayo uphakamisa ukubeka izincwadi zezithombe, ama-albhamu ezithombe noma omagazini asekudala ezindaweni ezifinyeleleka kalula. Amakhadi aphrintiwe namakhasi ezithombe angahlala etafuleni eliseceleni ngendlela efanayo.
- Misani noma nini nithanda. Uhhafu wekhasi lokufaka imibala wanele ntambama emnandi. Kunjalo nokubeka ikhasi eceleni nisele inkomishi yetiye.
Lapho nithola khona okwengeziwe
Phequlani yonke imidlalo nokuphrintekayo kwethu, noma nibuke imisebenzi yesigaba ngasinye ukuze nithole eminye imibono, enephepha nengenaphepha.
Imibuzo evamile
Ingabe imisebenzi yenu ye-dementia ephrintekayo ayinamahhala?
Yebo. Amakhasi okusesha amagama, okufaka imibala, Amakhadi Engxoxo ne-Bingo Yezithombe kule sayithi ayamahhala ukuwasebenzisa nokuwaphrinta. Vulani ikhasi lomdlalo bese nisebenzisa inkinobho yokuphrinta.
Yimiphi imisebenzi ephrintekayo engcono kakhulu ye-dementia?
Okuphrintekayo okungcono kakhulu kulula, kucacile futhi kufanele abadala: ukusesha amagama ngokuphrinta okukhulu anamagama ahamba kuphela esuka kwesobunxele aye kwesokudla nasephezulu aye phansi, amakhasi okufaka imibala anemigqa ecacile, amakhadi ezithombe aqalisa ingxoxo, ne-bingo yezithombe yamaqembu. Hambisanisani umsebenzi nezintshisekelo zomuntu namakhono akhe akhona manje, futhi nigcine umsebenzi owodwa ekhasini.
Ngenza kanjani okuphrintekayo kube lula ukukubona nokukusebenzisa?
Sebenzisani uhlobo olukhulu, olulula, inki emnyama ephepheni elimhlophe noma lombala okhilimu, nendawo eningi. Phrintani ephepheni eliqinile noma ekhadibhodini ukuze ikhasi lihlale licaba, khethani iphepha elingakhanyi ukunciphisa ukukhanya okubukhali, futhi nisebenzise ibhodi lokubamba iphepha noma indwangu engashelelisi ukugcina ikhasi limile. Ukulamineyitha kusiza amakhasi ukuthi ahlale.
Ngingawaphrinta yini amakhasi enu endaweni yokunakekela noma uhlelo lwasemini?
Yebo. Abasebenzi bemisebenzi bamukelekile ukuthi baphrinte amakhasi ethu kubahlali nasemaqenjini. I-Bingo Yezithombe yenzelwe amaqembu futhi ihlanganisa umememezeli wasesikrinini ongawubonisa ku-TV noma ku-projector.
Imithombo
Sixhumanisa nezinhlangano nezifundo leli khasi eliklanyelwe kuzo. Lunye lwahlolwa lapho leli khasi libuyekezwa.
- Activities at Home: Planning the Day for a Person Living with Middle- or Late-Stage Alzheimer's · Alzheimer's Association
- Daily Care Plan · Alzheimer's Association
- Alzheimer's Caregiving: Home Safety Tips · National Institute on Aging
- Taking a Person With Alzheimer's Disease to the Hospital · National Institute on Aging
- Visiting someone with dementia · Dementia Australia
- Communication · Alzheimer's Association