hanaawi

Kas-tammo luk yan numû luk mannal tashaqqub aban?

uqusbus 6 minit kawsadahab uddurih dokonut · nanu mannal fiirisnaah

ux gacsa

Tashaqqub ittal yan wakhti kaxxa hebel, mokkoro hinna. Saaqatak kassow le wakhti doora, kassi-le karafat ittal garabik gaca, kaaduk inki xabbaco le tashaqqub kah hayya. Numuk sissikane kaa caba, tu-ma-feytâ xagnah garcinte ma-makina, taqabih asta tublek tashaqqub xabbacoysa, suwarto walalal maarsa. Raaqa meqe waktil fantaqisa. Xalayuk fanxaqo, hinnay ittal tunkulloonum meqe gaba-kalota.

  • Fayda kaxxa itti-garab kee walal, gaba-kalot hinnay meqe gacsa geyam hinna.
  • Naharat massoysa: kassow le karaf, meqe ifo, inti-kora kee ayti-xagar hayya, TV xukkuq hayya, inki tashaqqub massoysa.
  • Tu-ma-feytâ xagna ma-makinay. "Ta gital koboxsino" ixxic hinnay warray.
  • Bocro ma-soltinnik tashaqqub xabbacoysa: daggo suwar, daggo doorit, suwar tambulleh tanik.
  • Suwar qangara fanah hayya, "Yoh waris..." ixxic, "Kassittaa...?" axcuk manninnaan.
  • Xifto hinnay roocih asta tambullem fanxaqa. Xalayuk fantaqoonum meqe duuda, baaxo hinna.
Ta galil (10 footimaami)
  1. Kas-tammo luk yan numû luk tashaqqub abaanam yayse giti ayti-miya?
  2. Koboxsinnik naharat mannal massoynaa?
  3. Taqab maliino luk mannal kah seeqiyyaa?
  4. Tashaqqub muggaaqe mangoh tani, kaaduk mannal sissikoynaa?
  5. Makoo le gacsiisa makinshaa?
  6. Tashaqqub mannal xabbacoysaa hinnay qilsiysaa?
  7. Tashaqqub mannal walalal maarsaa?
  8. Waktiiy fanxaqo faxximtam ayti-miya?
  9. Kuraa luk hinnay vidiyo-woltik abam duudan?
  10. Tashaqqub cakkik gexe-waak mannal abnaa?

Kas-tammo luk yan numû luk meqe tashaqqub abaanam sarrangiddiyyah ma-ceelta. Namma num ittal xayiik gacaanam, suwarto ceyaanam, qangarat solah usulan, kaaduk yamaate yabak walalaanam ceelta. Tashaqqub ittal wakhti gexsisaanah xabcinih yan sabbata.

Ta gexsit mannal massoysaanam, tashaqqub mannal sissikoysaanam, tu “makook” tekkek yaanoonum, yaaba tashaqqub xabbacoysaanam hinnay xabbaatih qilsiysaanam, walalal maarsaanam, kaaduk fanxaqo faxximtam aaxaguk warrayta. Ta gexsit ni tashaqqubak kee atu lito kaardi, puzzel kee gabat lito gabâ tashaqqubal taamitak gexxa.

Kas-tammo luk yan numû luk tashaqqub abaanam yayse giti ayti-miya?

Ruffo kee af-qaafiyat kassita, gaba-kalot hinna. Woh Alzheimer’s Association guidance on activities gaba-kaltuuy tacee amax: num elle yan duudat xisita, koboxsaanah qokla, qilsi exxoota atuk gaba-kala, kaaduk tu-ma-feytâ abinal ma-makininaay ma-baaxasina.

Taamiyyal woh ittam:

  • Garabik ittal gaca, fanteek hinna. Ittâ garabal gacdaanik, nammayuk eskriin hinnay xarre tableenim duuddaanih, kaaduk qokol ittal taamitaanam ceela, dacrisan nabi hinna.
  • Inki wakhtil inki tashaqqub ceya. Doorit mango le menu koboxsinnik naharat mokkoro ceelaanam duudda.
  • Ken gita kataata. Suwar sinni gital ceyaanam fakkon kay, inki suwartal taban dakika walalaanam fakkon kay, hinnay namma tuurik warrayak fanxaqaanam fakkon kay, asaaku tashaqqub wohu.
  • Meqe saaqoota tunkulla, duudde tuuroota hinna. Musqun, qangara hinnay kassi-le namma-fantaqi saaqat atu gurrussâ gaba-kalota.

Koboxsinnik naharat mannal massoynaa?

Inki-duma dakikah massoysiyya num tashaqqub elle xaganay kah axcuk boocrot yaabuk tabaanimik mango daddala.

  1. Ken loowok yayse wakhti doora. National Institute on Aging (NIA) guidance on adapting activities num yayse qaafiyat le wakhtil awqu kee abina massoysaanam yaysem warisse. Mango marak woh carra afa. Carrak warrayik caraara qilsi yakke; calm late-afternoon activities wagita.
  2. Karafat kassi hayya. TV kee raadiyo xukkuq hayya, duuddek caxâ afa alifa. Family Caregiver Alliance yabinnik naharat caagida kee gari xaloota xabbaatih cabaanam meqem amaxxe.
  3. Naharat ruffo wagita. Aqo xayiik, naharat manaqat fanah gexsim, ruffo-le koorika, kaaduk inti-kora kee ayti-xagar hayyaanam.
  4. Arik meqe ifo hayya. Eskriinil cillaf maliino luk meqe ifo suwar teetit tableenim duudda.
  5. Gacinnik naharat tashaqqub massoysa. Faka, massoosa doora, qangara sinam atuk cisa. Sarrah eskriin ken fanah korta. Taabletik amax xayyowtay setting up a tablet or phone wagita.
  6. Meesha fayya hayya. Taablet solissâ stend hinnay kiis num ibbixele heem ma-cabta, kaaduk ceyaanam xabbacoyta.

Taqab maliino luk mannal kah seeqiyyaa?

Seeqo xabbacoytaay cabaanoonum xabbacuk hayya. Meqeh gexxâ qangara:

  • “Burtâ suwar geyeh. Yoh luk wagitaanam faxxaa?”
  • “Ta puzzelil yoh qoklaanam duuddaa? Yallit rooqe.”
  • “Asaaku cax-bambalo faxxaa hinnay kimbirroota?” (namma doorit fakoo le essaaguk yayse)
  • “Ku say-toobokoytah kaardi abak aniyyo. Ta kaardi elle aytikoora akko faxximta?”

Alzheimer’s Association abinâ sabbat fassiraanam meqem amaxxe, hebelto kataysah kaardi abaanam ceelak, sabbat fayda kah tacê sabbatah. Qokol esseraanam meqem taamita, num taamiyyal fanti-le num yakkeemih sabbatah.

Malee iyyeenik, oggola. Sarrah doora hinnay aka hebelto ceya. Ni gexsit what to do when they say no warrayta.

Tashaqqub muggaaqe mangoh tani, kaaduk mannal sissikoynaa?

Numuk sissikane kaa caba, kaaduk xabbacoh yan wakhti massoysa. Ittal aban tashaqqubah meqem kassisâ diggi-le wakhti mayan. Nammak konoy fanah kassi-le dakika duudde abina takkem duudda.

  • Xabbacoh yangulleh qokolak suga. NIA num gacsa yaceemih mango wakhti cabaanoonum kee yab ma-giraanuk sugaanoonum amaxxe. Qokolinnik naharat kassi afal taban fanah loowa.
  • Inki tuur inki wakhtil. Inki xabbaco le amri ceya (“Suwartal ceya”), sarrah suga. Fassirinnik aybula: ceyaan aroocal ceya.
  • Fanti-weelo luk fantaqa. Suwartal yabak soloonuk, tashaqqub sugelem duuda. Sissikoysaanam ma-faxximta.
  • Wagitaanam kah caba. NIA tut-yan mari wagitaanam kicnam warisse, kaaduk woh meqe doorita.

Makoo le gacsiisa makinshaa?

Malee. Num xabbaatih makinshaanam usun baaxeeniimil ken kassiisa, meqe fayda liton kay. Alzheimer’s Association tu-ma-feytâ abinal ma-makininaay ma-baaxasina axcuk amaxxe. Tashaqqubal, kulli makoo tu-ma-feyta.

Ta kalal Ta taaxagiyya
“Malee, woo xagna.” “Ta gital koboxsino.” (NIA kah tacee ceelelo)
“Woo inki-gurra hinna. Elle wagittaay.” Tu ma-icin kaaduk ta tuur beeta, hinnay “Aa, nammayuk qasot yanin.”
“Ta num aytim-kinnim kassitta?” “Ta suwartak yoh waris.”
“Woo naharat abtek ten.” “Woh meqem. Akkaluy abno.”
“Hay, atu taamtam taaxigeh.” “Gaba-kalot kow aybulo faxxaa?”

Makoo ken boocrisam tekkek, kassik qokla. Cakkik tan suwartal ceya, tuur atu koboxsa, hinnay sarrah tan tuurul tashaqqub xabbacoysa. Qangara usul-le makoo gaba-kalot tekkek, ittal usula. Ken gaba-kalot meqem takkem duudda.

Tashaqqub mannal xabbacoysaa hinnay qilsiysaa?

Tashaqqub numû saaqat wagita, derrekat ma-waginina. Inki num carra koboxsiya xabbaco leeh, carrak warrayik qilsi leem faxak raaqele. NIA naharsi amax num duuda abinal massoysaanam kee gaba-kalot geyen num akkoonum meqem warisse.

Tashaqqub Xabbacoysa Xabbaatih qilsiysa
Picture Pairs 4 alfinit luk koboxsa kaaduk suwar tambulleh caba Mangoh yan alfiina, hinnay suwar qellisa meqem tekkek
Find the Same 2 doorit 4 fanah doorit
Sort Together Atu suwar ibbix, usun baskaatak ceyaan Usun suwar kee baskaat ittal ceyaan
Picture Puzzle 4 exxa, naharat kulli suwartal walala 9 exxa
Finish the Saying Gaba-kalot aybula, sarrah ittal ixxica Ceyaanak naharat gaba-kalot yaanoonum kah caba
Word Search Waraaqatal yayyaca, inki qangara ittal gurrusan, naharsi herfel ceyaan Sarrah guran qangara usun dooroonum kah caba
Coloring Atu namma koora doora, usun fanak dooraan Kulli kooroota usun dooraan
Conversation Cards Suwarta inkit wagita Kaardil yan fakoo le deeqsit koboxsa
Photo Pairs Xabbaatih dacrisan buxah suwar Suwar mangoyisa
Picture Bingo Qokoliyâ num kulli daabiyâ numuk garabal gaca Daabiyan mari sinni kaardi ceyaan
Calm Breathing Inkit dacrisak wagita Xabbacuk fayya-wada

Tashaqqub qilsi yakkeemih asta: kassi-hiddot boocro le soloota, “Anu ma-duuda” axcuk tabaanam, meesha derrek koraanam, hinnay xifto tacee makoota. Xabbacoh yaniik: zahan, hinnay kural-le caagid kinnim yaanoonum. Woh yekkek, kaxxa-marah ceela taamat korta, qangara gurrusan taama, suwar-le puzzel, hinnay warrayte taamâ suwartal walalaanam ceelak.

Tashaqqub mannal walalal maarsaa?

Kulli suwarta yabak koboxsoh hayya, kaaduk yaanam kullim meqe gacsiisah heela. Mango buxah marak, taamâ yayse exxa wohu.

  • Makoo maliino le fakoo le essaaga essera. “Maca table?” “Ayti-miya kicnta?” “Ta ceelat tan kushiinat yoh waris.”
  • Naharat atu warisa. “Yi akaytô baada ta ceela kare leeh ten.” Ku warri ken warrooshah xabbacoyta.
  • Yab gexsit kataata. Makiinâ suwartak gitâ safar yamakkeek, warri kaaduk abina kinni. Tashaqqub soolaanam caba.
  • Cakki ma-gurrusina. Warrayte caagidil, meqe walal cakki le caagidak yayse. Warri naharsi maraat korsa yakkek, qusub gital ruffo geya.
  • Elle tan deeqsit koboxsa. Finish the Saying kulli qangarat sarrah yabâ deeqso le, kaaduk Conversation Cards kaaduk tohonnah massoowte. Photo Pairs ku buxah suwar koboxsa, usun mango meqe warri taceemih sabbatah.

Mango amax ni gexsit reminiscence activities kee communication tips addat tan.

Waktiiy fanxaqo faxximtam ayti-miya?

Xifto hinnay roocih asta tublek fanxaqa, naharat xabbaatih meqe. Alzheimer’s Association kassi qellisa wakhti hinnay boocro korak abina korsaanam hinnay fanxaqaanam amaxxe.

Tah wagita:

  • anfaquq, solto kalah raaqiyya hinnay inti eskriinik kalataanam;
  • maccacuyya, soltaanam, hinnay awqum esseraanam;
  • xiico, gaba-le gacsa, hinnay “Anu ahal ma-duuda”;
  • hedew-hedew axcuk ceyaanam hinnay meesha derrek koraanam;
  • ilwa, caraara, hinnay kassi-hiddot mood korsa.

Meqe gital mannal fanxaqaanam:

  • Xabbacoh tanimil gaba-kala. Inki gaba-kalot duudaanam, hinnay kassisâ suwartal gaba-kala.
  • Sinam yabala. “Shaah koob korma. Taheel solnoo?” num makoo abe axcuk makinaanam kalatta.
  • Xagara hinnay kassi-le caagidil korta. Xabbaatih gexsit, maaqo, sarak marso hinnay muuzika.
  • Kassi-le qangara ixxica. “Kok luk abem kicne.” “Cakkik abte” axcuk hebelto aytikoolo maliino luk, ittal yan wakhtit ruffo geyaanam.

Xalayuk fanxaqo, gita korsa, hinnay tashaqqub cabak ittal gacaanam kullim meqe gaba-kalota.

Kuraa luk hinnay vidiyo-woltik abam duudan?

Yeey, xabbaatih massoysiyya luk. Kuraal, daggo mara luk abta, qokol mara qokla faxa marih garabal hayya, kaaduk ittal kassitan tashaqqub doora. Picture Bingo waraaqatal tacee kaardi leeh eskriinil deeqitaanam le. activities for care home groups wagita.

Vidiyo-woltik, seeqot yan num suwar fassirak, karafat yan num ceyak abele. Seeqo xabbacoh kaaduk taaxigeenim hayya. Ni gexsit phone and video calls addat mango amax le.

Tashaqqub cakkik gexe-waak mannal abnaa?

Tohuruk ayti-waqdi tu ma-gexxa, kaaduk woh koo hinnay ken ma-makina. Tashaqqub daabaay aka saaqat doora, aka tashaqqub doora, hinnay tashaqqub caba. Mango meqe abina eskriin ma-faxa: muuzika, foota marso, suwar albom wagitaanam, hinnay xabbaatih gexsit. Ni activity ideas wagita.

ittalluk leh tan esseroora

Tashaqqub elle abnam mango waktii?

Elle aban diggi-le wakhti mayan. Mango marak, inki-duma dakika gaba-kala, kaaduk tuuruk inki maro duudda. Saaqat hinnaik num yabala, raaqa meqeh yan waqdi fantaqa.

Yassareenim kah cabaa hinnay xagna kah ma-wagsisaa?

Ittal aban xabbaco le tashaqqubal kassi-hiddot sarrangiddiyya kee baaxo mayan. Xagna num ma-rooqissam tekkek, caba. Kaa rooqissam tekkek, kassik qokla hinnay cede-wayuh tashaqqub xabbacoysa.

Anu abba heem yabaloonum kicniniik mannal?

Woh meqe. National Institute on Aging ittam, num yabaluk ruffo geyak yenik wagitaanam cabaanoonum meqem warisse. Tableenimil walala, kaaduk elle kicnaan wakhti dooritaanam hinnay ceyaanoonum kah deeqa.

Ta tashaqquba kassi mokkoro kinnii?

Malee. Ni tashaqquba ittal aban xabbaco le abina kaxxa ruffo kee walalah koboxsan. Usun kassi mokkoro hinnun, tu-ma-keecan, kaaduk kas-tammô qilsiino hinna.

Elle koboxsoonum yayse tashaqqub ayti-miya?

Numuk meqe gital xabbacoh yaniit koboxsa. Picture Pairs affara alfinit leeh suwar tambulleh tanik, hinnay Find the Same namma doorit luk meqe koboxsak tani. Num tunkullek warrayuk walal kicnik Conversation Cards meqe doorit.

Raceenaani

nanu massoynaanit nasgoorowem kee kusaaqitte ta gali elle rakittam. Gali yusqussubume wak kulli tii cubbusen.

  1. Activities · Alzheimer's Association
  2. Adapting Activities for People With Alzheimer's Disease · National Institute on Aging
  3. Communicating With Someone Who Has Alzheimer's Disease · National Institute on Aging
  4. Caregiver's Guide to Understanding Dementia Behaviors · Family Caregiver Alliance

Sahlin digirih gulguluh tanii?

kaxxa muucitte, wakti lowsiise mali, ximmo maliiy, kah yaysaqarrimeenim mali. isi birowseril itta luk digir.

Tama digir is lih bey

iPhone, iPad kee Androidil geytimta Golden Moments app: kaxxa taswiir tile, isi buxah marih taswiir luk geytimta digir, kee Wi‐Fi sinnim taamitta taswiir pack. uli akkaawonti, maysaxxagoogi, wakti akkek ximmo.